“Qua mọi thời đại và ở khắp nơi trên thế giới, triết lý thần bí có đặc trưng là một số niềm tin được nêu rõ trong các giáo lý mà chúng ta đã và đang khảo xét.
“Mystical philosophy, in all ages and in all parts of the world, is characterized by certain beliefs which are illustrated by the doctrines we have been considering.
“Trước hết, có niềm tin vào sự thấu hiểu tinh thần, trái với kiến thức do phân tích và biện luận; niềm tin vào con đường minh triết, có tính bất ngờ, xuyên suốt, mạnh mẽ, tương phản với việc nghiên cứu cái ngoại hình một cách chậm chạp và dễ nhầm lẫn, bằng một khoa học hoàn toàn dựa vào các giác quan….
“There is, first, the belief in insight as against discursive analytic knowledge; the belief in a way of wisdom, sudden, penetrating, coercive, which is contrasted with the slow and fallible study of outward appearance by a science relying wholly upon the senses….
“Sự thấu hiểu của nhà thần bí bắt đầu bằng ý thức về một điều bí nhiệm đã được hé lộ, về nguồn minh triết ẩn tàng nay bỗng nhiên trở thành xác định không còn có thể nghi ngờ. Ý thức xác tín và mặc khải đến sớm hơn bất cứ niềm tin xác định nào khác. Những sự xác tín mà nhà thần bí đạt đến là kết quả của việc suy ngẫm cái kinh nghiệm khó có thể diễn đạt mà hành giả thu được trong phút giây thấu ngộ này….
“The mystic insight begins with the sense of a mystery unveiled, of a hidden wisdom now suddenly become certain beyond the possibility of a doubt. The sense of certainty and revelation comes earlier than any definite belief. The definite beliefs at which mystics arrive are the result of reflection upon the inarticulate experience gained in the moment of insight….
“Thành quả đầu tiên và trực tiếp nhất của giây phút khai ngộ là niềm tin vào khả năng có con đường hiểu biết, có thể gọi là mặc khải, thấu ngộ hoặc trực giác, tương phản với giác quan, lý tính, và phân tích, vốn bị xem là những sự hướng dẫn mù quáng đưa đến cạm bẫy của ảo tưởng. Kết hợp chặt chẽ với niềm tin này là nhận thức về Thực tại ẩn trong thế giới sắc tướng và hoàn toàn khác với sắc tướng. Thực tại này được chiêm ngưỡng với lòng thán phục thường dâng cao đến mức tôn sùng. Người ta cảm thấy rằng Thực tại này hằng hằng hiện diện ở khắp mọi nơi, ở ngay trong tay chúng ta, bị bao phủ một lớp màng mỏng của các biểu lộ giác quan, và đối với trí tuệ thụ cảm thì nguồn vinh quang của nó dễ dàng chói rạng, dù cho bề ngoài con người có vẻ điên rồ và độc ác đến đâu. Nhà thi sĩ, nhà nghệ sĩ, và người biết yêu thương là những người tìm kiếm nguồn vinh quang đó: vẻ mỹ lệ huy hoàng mà họ theo đuổi là phản ánh mờ nhạt của ngôi mặt trời chân thực. Thế nhưng nhà thần bí thì sống trong ánh sáng viên mãn của linh ảnh: y biết được điều mà những người khác tìm kiếm một cách mơ hồ, cùng với sự hiểu biết mà thiếu nó thì những điều hiểu biết khác chỉ là vô minh.
“The first and most direct outcome of the moment of illumination is belief in the possibility of a way of knowledge which may be called revelation or insight or intuition, as contrasted with sense, reason and analysis, which are regarded as blind guides leading to the morass of illusion. Closely connected with this belief is the conception of a Reality behind the world of appearance and utterly different from it. This Reality is regarded with an admiration often amounting to worship; it is felt to be always and everywhere close at hand, thinly veiled by the shows of sense, ready, for the receptive mind, to shine in its glory even through the apparent folly and wickedness of Man. The poet, the artist, and the lover are seekers after that glory: the haunting beauty that they pursue is the faint reflection of its sun. But the mystic lives in the full light of the vision: what others dimly seek he knows, with a knowledge beside which all other knowledge is ignorance.
“Đặc trưng thứ hai của khoa thần bí là niềm tin vào tính duy nhất, và không hề thừa nhận sự đối lập hay phân chia ở bất cứ đâu….
“The second characteristic of mysticism is its belief in unity, and its refusal to admit opposition or division anywhere….
“Đặc điểm thứ ba của hầu như tất cả các khoa siêu hình
“A third mark of almost all mystical metaphysics is the
